Fabryka materiałów wybuchowych D.S.C. Zasieki/Brożek

MIEJSCE HISTORYCZNE

CZARNA JULKA

Miasto Forst w XIX wieku stało się sporym ośrodkiem przemysłowym w dużą ilością fabryk włókienniczych. Pojawiły się w związku z tym problemy z dostawą surowców oraz zaopatrzeniem w węgiel owych fabryk a transport wozami konnymi był nader kłopotliwy i kosztowny. Podjęto zatem od 1890 r. plany budowy kolei do różnych zakładów porozrzucanych po mieście. Spółka LAG (Die Lokalbahn Aktien-Gesellschaft inwestująca wtedy i na naszej części Łużyc) z Monachium zainteresowała się sprawą i zaproponowała magistratowi w Forst budowę kolei wąskotorowej po której mogłyby kursować normalnotorowe wagony za pomocą wózków, na które wagony można by wtaczać i ciągnąć. W dniu 28 lipca 1892 roku LAG otrzymał certyfikat licencji na budowę wąskotorowej kolejki a w dniu 8 maja 1893 roku została otwarta ona do ruchu. Liczyła 17,155 km i posiadała 59 bocznic. Posiadała 2 lokomotywy parowe normalnotorowe (LAG 30 i 31 potem zamienione na lokomotywy LAG 6 i 38) i 6 lokomotyw parowych wąskotorowych (LAG 32-37 firmy Krauss z Berlina) oraz 48 wózków na wagony normalnotorowe. Jak bardzo potrzebna była kolejka, świadczą dane za pierwszy rok funkcjonowania, kiedy to przewieziono 120.400 ton różnych surowców i węgla.W 1914 r. było tego jeszcze więcej bo aż 220.760 ton. Od 1 stycznia 1920 r. kolejka zostaje przejęta przez miasto z myślą o planowanych tramwajach w mieście a także miasto zakupuje dla kolejki nowy parowóz normalnotorowy, który jednak nie jest oznakowany a tabor powiększa się i liczy w 1927 r. już 128 wózków oraz 10 wagonów otwartych towarowych i 5 zabudowanych towarowych. Warto wspomnieć, że w latach 1922-25 miasto zakupuje 3 inne jeszcze parowozy wąskotorowe (oznaczone numerami 1-3) od tego samego producenta (firmy Krauss). Pamiętajmy, że sieć kolejki zbudowana była na prześwit 1000 mm a całość sieci z bocznicami liczyła w czasach największej świetności kolejki w 1934 r. już 24 km i posiadała ok. 98 bocznic. Prędkości nie były wielkie bo wynosiły tylko 8 km/h niemniej kolejka pełniła bardzo ważne funkcje transportowe dla forsteckiego przemysłu.Po II wojnie światowej i zniszczeniach kolejka została znacjonalizowana ale, co ciekawe, nie stała się częścią państwowych Deutsche Reichsbahn (kolei wschodnioniemieckich w NRD) podobnie jak i Strausberger Eisenbahn w NRD, gdyż działała tylko w obszarze miasta. Pomimo wielu zniszczeń torów i bocznic, kolejka w 1959 r. przewiozła jeszcze wielkie ilości 223.000 ton towarów. Ciężkie czasy nastały dla kolejki w latach 60 XX w. kiedy to na wskutek coraz większej dostępności ciężarówek i transportu drogowego i alternatywy kolejka zaczęła być zbędna. Rada Miejska w Forst zdecydowała wkrótce o zamknięciu kolejki. Ostatni pociąg przejechał przez miasto 31 sierpnia 1965 aby ostatecznie zamknąć kolejkę 31 grudnia 1965 r.Po dawnej kolejce zachowały się liczne ślady, na wielu ulicach są jeszcze tory a tam gdzie położono asfalt lub na nowo wybrukowano ulice pozostawiono w bruku ślad dawnych szyn. W 2012 r. udało się sprowadzić do Forst z Muzeum Techniki z Drezna ocalały jeszcze i zachowany forstecki parowóz wąskotorowy LAG 36, który jest atrakcją Forst i pomnikiem oraz pamiątką po dawnych czasach. Obejrzeć go można w budynku Straży Pożarnej. Kolejka ta nazywana jest przez miejscowych Julką lub czarną Julką (niem.: Jule lub Schwarze Jule).
Kreator stron internetowych - strona bez programowania